KENDİ GÖNLÜNE DOĞRU YOLA ÇIK

Çok Sevgili Cemalnur Sargut hanımefendi ile ne zaman program yapsak tadı doyulmadı.2011 Ramazan ayında yine her gün söyleştik ve tasavvuf neden bu gün hayatımızda olmalıdır sorusuna cevap aradık. Güncel sorunlara tasavvuf ve Mesnevi’nin geniş açısından baktık.

Hiç bir üzüm tekrar dönüp koruk olmaz. Koruk kalmakta ısrar edenlerin de üzüm oldum iddiası olmasa aslında mesele de kalmaz.

İnsan kendini keşfetmek zahmetine katlanmaz,iç dünyasında yol almazsa yaşlanarak koruk üzüme dönüşmez. Günümüz dünyası insani yanlarımızı

Çalarak bizi maddi varlığımızla baş başa bırakıyor.

İç dünyası olmayan, kendi derinliklerinde düşe kalka yol almamış insanın insani duyarlılıkları taşlaşır.

İç dünyamız bize hediye edilmiş kainatın bir parçasıdır. Kainatın içinde insan,insanda kainat bunun için var. Bu olağanüstü heyecanlı, zor yolculuğa çıkmadan yapılan ibadet “zahiri” dir. Batini olan sevgi,içtenlikle kotarılan ibadet  ve hayatın her alanında şeffaf olabilmektir.

Bulutlar rüzgar bekler. İçtenlik  olmadan imanın ruhu temizleyen pınarı akmaz.

Mevlana  yolculuğa başla ve bir an bile mola vermeden,sürekli değişerek dönüşerek yola devam et der . Eğer bir yerde durursan tekrar yola düşecek takatın olmaz. Rahat, su gibi yapışır eteklerine,seni ağırlaştırır ve dibe çeker.

Kötü ve yetersiz yanlarımızı gördükçe gönül gözümüz açılır, gizleyerek değil. Ne kadar aşikar olursa ruhumuz ,o denli nura boğulur gözlerimiz .

“Güneş bütün gece perdeler altına girmeseydi

Dünya,seher çağı,nasıl aydınlanabilirdi?”

Seher vakti salalım ruhumuzu ummana kuş gibi uçuralım. Kurtulalım şu ağırlıklardan vesselam!

Nevval Sevindi

Yaşadığı ölüm kalım mücadelesini, mücahitliğinin ateşini anlatan Denktaş Hakka yürüdü. Onunla bir devir kapandı.Allah rahmet eylesin.

DENKTAŞ: 40 YIL BOŞA MI GEÇTİ?

Spotlar: *O bir efsane. Kıbrıslı Türklerin anası, babası, atası. İneği sütten kesilen ona koşuyor. 40 yıldır Kıbrıs Türklerini ayakta tutan çadır direği gibi dimdik duruyor. Seçim sanki Denktaş için bir referandum.

*Denktaş’a göre Rumlar 40 yıldır yapamadığı Enosis’i şimdi Annan Planı ile Avrupa üstünden yapmak istiyor. Denktaş haklı olarak soruyor: “40 yıllık direnç boşa mı gidecek?” Bakalım çözüm Denktaş’a nasip olacak mı? * Denktaş’lar aile boyu siyaset yapıyor. Küçük oğul Serdar Denktaş babasına rağmen 23 Nisan’da Rumlara kapıları açtı. Seçimle anahtar parti olarak koalisyona girerse AB kapısını da açacağına inanıyor. Küçücük bir köpek hemen yanımıza koşup kokladı. İki kanarya, biri tepeli ve çok güzel, en baş köşeye kurulmuşlar. Denktaş’ın ofisinde doğanın parçalarını ve bol kağıt görüyorsunuz. Geç saatlere kadar ve her gün çalışan Denktaş adadakilerin babası gibi. Onların her derdine koşuyor. Kızı evlenemeyen, ineği süt vermeyen Denktaş’a koşuyor. O da her isteğe cevap vermeye ve yapmaya uğraşıyor. Çok eski bir gelenek halindeki bu davranış biçimini sorunca Rauf Denktaş’ın yorgun yüzünde buruk bir ifade oluştu: “Ne olursa benden bilirler. Maalesef öyle. Yüreğim yufka her şeyi yapmaya çalışırım. Olmaz diyemiyorum. İşleri olmayınca da yapmadı diyorlar.” İnek süt vermeyince bile size danışırlarmış? diye sorunca gülümseyen Denktaş naif bir aile reisi gibi. 40 yıllık lider ve efsane yaşamın kırgınlıkları. Evi idare edemeyen baba durumuna düşen Denktaş’a öfke biraz da bundan kaynaklanıyor. Herkese iş bulması, işe yerleştirmesi beklenen Denktaş’a öfke var. “Ne yapalım insan tabiatı bu. Değişmez” diyen Denktaş çok müracaat olduğunu vurguluyor. Başbakan Erdoğan’ın konuşmasındaki “Yolumuz AB yoludur. AB tam üyelik stratejik hedefimizdir. Bu vizyona Kıbrıs dahildir” sözünü sordum. Denktaş: “çok güzel,çok doğru bir söz “ diye söze girdi: “Biz de AB’ye girmek istiyoruz. Haklarımıza riayet edilmesi şartıyla girmek istiyoruz. Kıbrıs meselesinin Türkiye’nin önüne konulması haksızlıktır. Engellemek için zorluk çıkaran adam olarak lanse ediliyorum muhalefet tarafından, bu doğru değil. Vizyon aynıdır. Türkiye önce girerse işimiz çok kolaylaşır. Bizim Türkiye ile gireriz dememizin nedeni bu. 1960 anlaşmalarına göre ısrarımız Türkiye’nin girişini çabuklaştırır. Ben de AB’ye girmek istiyorum. Devlet olarak tanınmamız gerekir. Rum’un müracaatı bizi ilgilendirmez. Kıbrıslıların AB’ye girme isteğini muhalefet başlangıçta kullanmaya kalktı. Annan Planını her istediğimizi veren bir anlaşma gibi sundu. Bizim aydınlatma kampanyalarımız sonucunda halkımız gerçekleri görmeye başladı. Şimdi Simitis diyor ki: Türkiye’nin AB üyeliği Helenizm için yeni bir sayfa açma anlamına geliyor. Kıbrıs şimdi AB içinde bizimle beraber. Yani dolaylı Enosis yapıyor adamlar. Bakıyoruz 1989 Konsey kararına ki bu Rum liderleri bağlar. Nedir istekleri: Tek devlet, tek egemenlik, Türkiye garantörlüğünün kaldırılması, bütün askerin çekilmesini sağlamak. Biz ne istediysek hepsini aldık Annan planında diyor Vassiliou bir önceki Cumhurbaşkanı.” Rum tarafı için AB Kıbrıs’ın ve Türkiye’nin sırtında bir sopa mı? soruma Denktaş’ın cevabı şöyle: “Açıkçası acele edin gelin diyor bize, sonra Türkiye’yi dışlarız Kıbrıs bizim olur. Oynanan oyun budur. Biz ısrar etmezsek Avrupa aracılığıyla Kıbrıs’ı alacaklar. Türkiye de uzaktan bakacak. Türkiye’yi hala AB’ye alacaklar mı bilemem.Almayacaklar bence. Bu Hıristiyanlık Müslümanlık meselesi haline geldi. Ben iyi niyet göremiyorum. İnşallah alırlar.” Rum tarafı AB’ye girerse açılan kapıların kapatılacağı söyleniyor Kıbrıs’ta ne olacak? diye soruyorum. 40 yıldır kapıların kapalı olduğunu, o zaman kendilerinin başka kapılar açacağını öne süren Denktaş şöyle diyor: “Burayı tam serbest liman haline sokarsak daha faydalı olur ve kimse de AB’yi arar olmaz artık. Rum tarafına geçen en fazla 2000’i bulmaz. Muhalefet bunu abartıyor.” 2004 Mayıs’a kadar ne olacak herkes merak ediyor. Bunun Rum tarafına bağlı olduğunu söyleyen Denktaş Klerides’in “Ortaklık cumhuriyetini Rum Cumhuriyetine dönüştürmek için harekete geçtik” beyanatı verdiğini dünyanın duyduğunu anlatıyor hiç bitmeyen enerjisiyle. Söz yine Denktaş’ın: “Rumlar 40 yıl daha meşru hükümet olarak ‘Kıbrıs meselesi 1974’de başladı, göçmenlerin geri gitme meselesi, işgal meselesidir’ yalanını söylemeye devam eder. Bizim de basınımızda ‘mesele 1963’de başlamıştır, mesele uluslararası anlaşmalara uymamadır’ demiyor. Basın gözlerini gerçeklere kapamak kararını aldıysa ben ne yapabilirim? Basın gerçeği arar ve bulur. Burada bir gazetemiz milli çizgideyken bir gecede dönüp Annan planını destekledi. Sonra dedi ki, İngiliz bir gazeteciye: Patron o gece geldi ve bundan sonra Annan planını destekleyeceksiniz dedi. Biz de öyle yazıyoruz!” Seçimlerin önemli olduğunu vurgulayan Denktaş kimin nereye oturacağının değil, devlete inananlar ve savunanlarla, Annan planı çerçevesinde biz Türkiye’den koparak gidelim Allah Kerim diyenler arasında seçimin geçeceğine inanıyor. Seçim nasıl bir çözüm getirecek Kıbrıs’a? soruma cevabı: “Devletim Türkiyem diyenler kazanacak. AB komiseri şimdiden, eğer Denktaş tarafı kazanırsa tanımayacağız dedi. Şu terbiyesizliğe bakın siz. Anti insani! Şimdiden söylüyor. Seçimler şeffaf olmayacak diyorlar bir de. Bu ne ki? Gözleri kararmış halde. Türkiye’nin elinden Kıbrıs’ı çekip alacaklar. Çünkü stratejik olarak kendilerine lazımdır. Eğer biz kazanırsak eğer Türkiye’yi AB’ye almak istiyorlarsa; altını çiziyorum, bizimle gelip anlaşacaklar. Seçimlerden galip çıkarsanız ilk adımınız ne olur soruma cevabı: “İlk adımımız halkımıza teşekkür etmek ve Rum tarafını davet etmektir. Sonra ambargoların kaldırılıp bizim seviyemizin de Rum seviyesine çıkmasını sağlamak. Rumlarla yaptığınız yasaları bir bir gözden geçirelim deriz AB’ye.” Hem AB, hem Rum tarafı ile masaya oturacağını söyleyen Denktaş seçim başarısını bekliyor çözüm için. Bu başarı Kıbrıs’a ne kazandırır ne kaybettirir dediğimde şöyle yanıtlıyor: “Kimliğine sahip çıkan bir devlet olur. KKTC tanınması için bu kafi bir nedendir. Daha önce yasa dışı dedikleri devletimizin tanınması için bu referandum kafidir. Bizim kimliğimizin altının çizilmesi anlamına gelecektir bu.” T.C. kökenlilerle aramızda hiçbir sorun yok diye Denktaş Türk köylerinin biraz yoksul olduğunu itiraf ediyor: “T.C kökenlilerin köyü gerçekten gerektiği gibi kalkınmış değil. Ayrıcalık yapılmadı mı bazı zamanlarda. Yapılmış olabilir. Bu neden değil. Hepimiz Anadolu’dan geldik. 1975’de gelenler yavaş yavaş kaynaşıyor toplumumuzla. Bunların altını çizmek hatadır. Hükümetin kendilerine yardım etmediğini söyleyen T.C. köylerine gittim geçenlerde. Karpaz bu şikayetlerle dolu bir yöre. Toplantı yaptım. Çok acı şeyler göreceğiz sandım. Yapılan hizmetlerin listesini koydu hükümet önüme şaşırdım. İşsizlik hepimiz için geçerli. Dünyanın hiçbir yerinde iç sıkıntılar nedeniyle devletten vaz geçilmez. Muhalefet bunu söylüyor. Ben muhalefeti hep korudum. Demokrasi varsa benim sayemde var. Ama artık burama geldi mecburum halkıma onların yanlış olduğunu söylemeye. Onları destekleyemem.” Sayın Denktaş Annan planına alternatif bir plan üstünde çalıştıklarını söyledi. Seçim yeni şeylere gebe.

Nevval Sevindi-Habertürk

Helin Avşar Röportajı- 8 Ocak Pazar 2012

‘Bedenim kanser olabilir, ama ruhum değil’

O bir gazeteci…Bir yazar… Bir kanser savaşçısı… Kimden mi bahsediyorum? Kendisi de kanser olan ama hiçbir zaman yenilmeyen, çalışmalarıyla binlerce kişiye ulaşan Nevval Sevindi’den. Son haftaların en önemli gündem maddelerinden olan meme kanserini daha doğrusu kanseri, memelerini bu yüzden kaybeden Sevindi ile masaya yatırdık.

Helin Avşar-Habertürk

Sanırım aranızda kanserle tanışmayan yoktur. Direkt size bulaşmadıysa bile yakınlarınıza sızmıştır. Bugün kanserden bahsedeceğiz ama hikayemizin içinde umutsuzluğun, yenilmişliğin vazgeçmenin kırıntısına rastlamayacaksınız. Sizi meslektaşım Nevval Sevindi ile tanıştırmak istiyorum. O iki kez meme kanserine yakalandı. İkincide iki memesini aldırdı, ama kadınlığını, yaşama inancını, aşkı hiçbir zaman kaybetmedi. Bu mücadeleci ruh kemoterapi görürken köy köy Anadolu’yu dolaşıp adının anılması bile yasak olan hastalık konusunda binlerce kişiyi bilinçlendirdi. Dernekler kurdu, sempozyumlar düzenledi, orada yaptığı konuşmalar sayesinde hayat kurtardı.

-Kanser nasıl bir şey?

Nevval Sevindi (NS)-Hiç kolay değil, çünkü herhangi bir hastalık başınıza geldiğinde ameliyat ya da tedavi oluyorsunuz, bitiyor. “atlattım” diyorsunuz. Kanser böyle değil. Varlığını her zaman hissettiriyor. Bu yüzden kitabımın adını “Kanserle Yaşıyorum” koydum. “Başım ağrıdı. Acaba yine tümör mü çıktı?” diye her dakika düşünmek değil tabii ki, ama tekrar ettiğinde ne yapacağınızın bilincinde olmak gerekiyor. Kanserle yaşamak ya da hayatınızdan birinin kanser olması travmatik bir olaydır, çünkü ölüm duygusuyla burun buruna geliyorsunuz.

-Kendimden biliyorum. “Hayat çok güzel” diye düşünürken bir anda hastalığın getirdiği farklı duyguları yaşıyorsunuz..

NS: Damdan düşmeden anlamıyorsunuz. Teyzemi, anemi, halamı meme kanserinden kaybettim. Annem kanser olduktan 1,5 yıl sonra meme kanseri oldum. Kimseyi anlamadığımı anladım. Doktor “Kansersin. 48 saat sonra acil ameliyat olman gerekiyor. Göğüslerini alacağız” diye sıralıyor, ama hayatınızda nelerin değişeceğini, ruh halinizi anlatmıyor. Mesele sadece meme alma işi değil. Arkasında bir anne, eş, işkadını, bir gazeteci var. Bunlar göz ardı ediliyor. Aniden bir boşluğa düşüyorsunuz. Sadece hastasın. Hasta diye koydukları yerde kendinizi yapayalnız hissediyorsunuz.

-Öğrendiğinizde “Ben kanserim” diyebildiniz mi?

NS: Evet. Türkiye’ye de  söylettirebildim üstelik. Bulaşıcı sananlar var. Anadolu’ya konferans vermek için gittim.Kanser olanların evine arkadaşlarının gitmediğini, çocuklarını göndermediğini öğrendim. Yalnız bırakıp izole ediyorlar. Halbuki hastanın yaşama sevincini kaybetmemesi, dinlemesi, konuşması, psikolojik destek bulması gerekirken daha kötüsünün yapıldığını dehşetle gördüm.

‘BU BİR İNSANİ MESELE’

-O zaman doktorlar bu kadar ilgileniyor muydu konuyla?

NS: Hiç konuşmazlardı. Yapılması gerekeni söylerlerdi. Bitti… Tıbbi bir mesele olduğu düşünülürdü. Ama bu yanlış. Kanser sadece tıbbi bir mesele değil. Aynı zamanda insani bir mesele. Hastalar da nesne değil, insan.

-Psikolojinin ne kadar önemli olduğunu bilmiyorlardı belki o zaman?…

-NS: Hayır. Soru sorduğunuzda cevap vermezlerdi. “Sen doktor musun? Ne işine yarayacak? Sana ne?” derlerdi. Ya da doktor jargonuyla öyle bir cevap verirlerdi ki zaten anlama şansınız olmazdı. Doktor, Allah yerine konuluyordu. “Büyücü doktor” diyorum ben buna. Böyle bir doktor ve hasta modeli vardı. Bunu kabul etmedim. “Hasta olarak benim de haklarım taleplerim var. Bundan sonra nasıl bir hayat yaşayacağımı bilmek istiyorum” dedim. “Göğüslerin ne önemi var? elin kolun gibi kullandığın bir organ değil ki” dediler. “Siz kullanmıyor olabilirsiniz, ben kullanıyorum” dedim.

-Bunu size doktor mu söyledi?

-NS: O zaman birçok doktor böyle söyledi. Kemoterapi çok fazla bilinmiyordu. Onkolog da yoktu.

-Bahsettiğiniz dönemlerde zaten kanser bu kadar yaygın değildi.

NS:1980’li yılların ortalarında böyle davranılıyordu.

-Sinir olduğunuz bir doktor var mı o günlerden? Sonra karşısına çıktığınız mesela?

NS: Doktor hasta ilişkilerinden bahsettiğim için bana sinir olan doktor çok fazlaydı. Destek ve bitki tedavilerinden bahsettiğim zaman kızıyorlardı. Bunlar doktorların reddettiği şeylerdi. O zaman kızanların çoğu, şimdi bu konulara sıcak bakıyor. Buna seviniyorum tabii.   

-Hastaların bazıları kemoterapiye inanıyor, bazıları doğal yollarla tedavi oluyor. Elinizde olsa hangi yolu seçmek isterdiniz?

NS: Bizim seçme şansımız yoktu ama İsviçre’deki hastaların vardı. Ben bunu söyleyince bana kızıyorlardı. Oradaki doktorlar “onkoloji mi istiyorsunuz, yoksa alternatif tedavi mi?” diye sormakla yükümlüydü. Yine de bitkisel tedaviye cesaret edemezdim. Kemoterapiden sonra destek tedavisi olarak birçok bitkisel ürün kullandım.

-Göğüsleriniz alındı mı?

NS: İlkinde mücadele ettim, aldırmadım. 2009’da yeniden kanser oldum. Önce sol memeydi. 2009’da sağ da kanser oldu. Test sonucu kanserin genetik olduğu anlaşılınca bu riski alamayacağını söyledi doktor. Bu yüzden ikinci kanser birinciden daha travmatik oldu. Her şeye baştan başladık. Hem de bu sefer göğüslerimi kaybettim.

-Eşinizle neler yaşadınız?

NS: Bir kadın sadece “meme” değildir. Eşim bana çok destek oldu. Bana çok aşık. Yıllarca bunu ispatladı.

-Böyle bir kadına aşık olunmaz mı?

NS: Hep çok neşeliyimdir. Ameliyattan çıktıktan sonra bile ilk istediğim şey makyaj çantam oldu. Çekim için televizyondan gelmişler. Kız kardeşim perişan halde. Her gelen ona bakıyor, “vah vah… Hasta mısınız? Diyor. Kız kardeşim dedi ki “Bu ne rezalet! Hasta olan sensin.”

‘EŞİM BANA MÜTHİŞ BİR SEVGİYLE  SARILDI’

-Hastalık döneminde hayattan kopmamak gerekiyor, değil mi?

NS: Hayattan kopmak hastalığı tetikliyor. İlaç kadar içinizdeki enerji, güç, iman da çok önemli.

-Aşk da önemli mi?

NS: Kesinlikle. Yaşama sevincinin doruk noktası. Her şeyle savaşacak iyi hücreleri böyle üretebilirsiniz.

-Eşiniz hastalığınız öğrendiğinde ne dedi?  

NS: “Sen her halinle güzelsin” dedi. Sinirlendim. Güzelliğine düşkün biriyimdir. İnsanın göğüslerini kaybetmesi o kadar da güzel bir şey değil.

-Sonradan yaptırabilirsiniz ama.

NS: Serdar Eren gibi çok iyi bir doktorun elindeydim. Fakat sol tarafım daha önce radyoterapi gördüğü için sırtüstü yattığım halde patladı. Yeniden yapılması gerekti. Tabii bunlar çok büyük acılar.uzun süreçler gerektirdiği için ciddi olarak üzüldüm.

-Hayata çok bağlı olduğunuzu görüyorum. Kemoterapi sırasında kadınlar neler hissediyor?

NS: Size aşık bir kocanız varken bile çok zor. Bunları yalnız yaşayan insanlar da var. Anne kız birlikte kanser olanlar da. Kanserle karşılaştığınızda etrafınızdakilere rağmen kendinizi yalnız hissediyorsunuz. Çünkü onlar sağlıklı, ama siz hastasınız. “Neden benim başıma geldi?” diye içten içe düşünüyorsunuz. Kemoterapi çok ağır bir tedavi: kadınlığınıza ait saçınızı kaybediyorsunuz. Sürekli görüntü veriyordum. Dolayısıyla kuaförde çok zaman geçiren biriydim.Peruğuyla kuaföre giden ender hastalardan biriydim galiba. “Peruk Takan Kadınlar” diye bir filmin de kahramanı oldum.

-Perukla kuaföre gittiğinizde ne diyorlardı?

NS: Kuaförüm “Böyle başka müşterim yok. Kanser olanlar var ama onlar saçları olmadığı için üzülüp gelmediler” dedi. Televizyona çıkıp programı yapmaya devam ettim. “Nevval Hanım kemoterapi olanların hepsinin saçları döküldü.Sizin hiç dökülmedi. Çok güzel görünüyorsunuz” diyorlardı. Evin içinde de saçsız dolaşmazdım.

-Anladığım kadarıyla hiçbir zaman hayatı bırakmamışsınız. Güzelliğiniz de hep korumuşsunuz. Eşinizi kaybetme korkusu olabilir mi bir yandan?

NS: Hayır bırakmadım. Ben kendimi güzel görmeyi seviyorum. Ona da aşkının karşılığı olarak böyle bir hediye vermem gerekiyordu. O kadar aşık bir adamın darmadağınık bir kadın görmesi hoş olmazdı.

-Aklınızda kalan size söylediği güzel bir cümle var mı?

NS: Çok üzüldüğünü biliyorum. Sert görünür genelde ama acısını gösterdi, ağladı. “Önemli olan tek şey senin varlığın. Başka hiçbir şey benim için önemli değil. Her halinle güzelsin. Senin sadece ruhun bile kalsa benim için yeterli. Bedeninle ilgilenmiyorum” dedi. Müthiş bir sevgiyle sarıldı.

-Eşinizle ya da çevrenizdekilerle yaşadığınız trajikomik olaylar oldu mu?

NS: İkinci kez kanser olduğum dönemde bana dokunulmasından hoşlanmıyordum. Bunun organ kabıyla alakası vardı. Vücuduma yabancılaşmam söz konusu oldu.

-Bir takım felaketlerin aile bağlarını güçlendirdiğini düşünüyor musunuz?

NS: Evet, aileyi sevgiyi hatırlatıyor.

-Sevimsiz gelen hareketler oluyor mu o dönemde?

NS: oluyor tabii. İlk dönemde huzursuz ve aksi olduğunuz için yaşanıyor. Hastalığı geçirmiş ve bilen biri olarak beni yönlendirmeye çalışmaları da hoşuma gitmiyordu. Çünkü o anda istediğiniz bunlar değil. Sıcak bir sohbet benim için çok daha anlamlı.

-Çok fazla konferansa katılıyorsunuz, insanlarla iletişim kuruyorsunuz. Şu an kansere tepki nasıl?

NS: İlk kanser olduğumda Anadolu’ya gittim. Kemoterapi alırken yatmadım. Belgesel çekiyordum. Hafta sonlarında köy köy dolaşıp “Kanser nedir?” diye konferanslar veriyordum. Meme ve rahim kanserinin çok acımasız bir tarafı var. Köylerde göğüsleri ve rahimleri alınan kadınlar kocaları tarafından terk ediliyordu. Büyük şehirlerde de böyle şeyler oluyor, ama Anadolu’da erkekler aileleri tarafından eşlerini terk etmeleri için zorlanıyordu. “Sana yeni bir kadın almamız lazım” diyerek, o kadını hepten ölüme terk ediyorlardı.

Kanserle ilgili önyargıları ve erkeklerin bakış açısını kırmak için yaptığım çalışmalar işe yaradı, insanlar bilinçlendi.

Türkiye’yi hasta hakları konusunda dünyada temsil ettim. Fransa, Almanya, İsviçre gibi pek çok Avrupa ülkesinde çalıştık. Bunun içinde Filistin, mısır gibi Ortadoğu ülkeleri de var. En son Almanya’da Avrupa Birliği Kanser Günü vardı. Bu arada 2000’li yıllarda “Hasta Hakları Yasası” çıktı. Kanserin hastayı söylenmesi için çok mücadele ettim. Hastanın içindeki enerji ve bilgi harekete geçirilmeli. Kanser sevgiyi ve bilgiyi bir araya getirerek yenebileceğiniz bir hastalık. İrademize ihtiyacımız var.

-Kanser hastalarının yakınlarına ne önerirsiniz?

NS: Hasta olduğunu hissettirmemeliyiz. Yoksa insan hasta psikolojisine girer, pasifliğe alışır. Hastalık da hayatın gerçeklerinden biri. Hastaların da “Bu gerçeği kabul ediyorum ve elbette sevdiklerime ihtiyacım var ama bana farklı davranmalarını istemiyorum” demeleri lazım. Mesela yatakta kek yapardım. Bana bakması gerekenler yaptığım keki yedi.

-Bugüne kadar kaç sempozyum düzenlediniz?

NS:  Anadolu’da 7 dernek kurdum. İstanbul’da da Boşnak büyükannem adına Pembe Hanım Derneği’ni. Kurdum.

-İlginizi çeken olaylar oldu mu?

NS: Bir kadın “Nevval Hanım iyi ki burada konferans verdiniz. Aklımın ucundan geçmezdi mamografi çektirmek. Söyledikleriniz etkilendim ve ertesi gün mamografiye gittim. Başlangıç düzeyinde kanser tespit ettiler. Siz olmasanız ölebilirdim” dedi. Bu durum çok sevindirici tabii. Bir insanın hayatını değiştirecek bir karar vermesini bir saatlik bir konferansla sağlayabilirsiniz.

-Yıllar önce gazetede yazmaya karar verdiniz. Şimdi sempozyumlar düzenliyorsunuz. Belki binlerce kişinin hayatını kurtarıyorsunuz.

NS: Toplumsal bir bakış açım var. Kanser olduğumda bunun bireysel bir sorun olmadığını algıladım. “Bu hastalık bana geldiyse başka insanlara yardımcı olmak gibi bir görev de getiriyor” diye düşündüm. Hepimizin bir misyonu var, farkında olmasak da binlerce insanı etkiliyor. “iyilik başkası için yapılan bir şey değildir” derim hep. O iyilik bizi de iyi ediyor. Bana ettikleri duanın beni iyileştirdiğini biliyorum. “Biz ne yapalım?” diye sorduklarında “Benim yaptıklarımı yapn” diyorum.

Hiç yol yordam bilmeyenler, korkanlar var. Bir kadının kanserden midesi alınmış, haberi yok. Etrafındakiler biliyor. Hastanede Mavi Melekler’le program yaptım.

‘ACIYI BAŞKASINA FATURA ETMEK GEREKMİYOR’

-Eşiniz size “O kadar şey yaşadın, bu kadar güzelsin, ne oluyor sana” diyor mu?

NS: İkinci kez kanser olduktan sonra biri bana “Ameliyat oldun, kemoterapi oldun.Kansersin diye üzülerek geliyoruz. Her defasında daha da güzelleşmiş oluyorsun. Estetik ameliyat olup bize numara mı yapıyorsun?” dedi. Bir kadın da Hürriyet’te “Onun ki gerçek kanser değil. Olsa bu kadar gülemezdi” diye yazmış. Çok acı çekmek insanın suratının asık olmasını, o acıyı başkasına fatura etmeyi gerektirmiyor. Çok acı çektim diye kendinizi acındırmak zavallılıktır. Ruhunuzu kanser ediyorsunuz. Bedenim kanser olabilir, ama ruhum değil.

-Kanser olduğunuzda ruhunuzu temizlemek adına yaptığınız bir takım çalışmalar var mıydı?

NS: Kitabıma attığım başlıklarda Mevlana’nın sözlerinden alıntılar var”Yüreğimin özünde başka yarınlar var” sözünü kapak başlığıma koydum. İmanımı geliştirmek, Sufi yollara yakın hissetmek, Allaha yakınlaşmamı sağladı. Kendini mümin bilenlerin bile söylediği çok yanlış bir şey vardı. “Kim bilir neler yaptı da başına bu geldi.” İslamiyet’in içinde böyle bir şey yok. Hastalık verilmiş nasiptir, imtihandır. Allah sadece sevdiği kullarına verir. HZ. Mevlana da kanserden ölmüş. İslamiyet’te hastalıkla ilgili söylenen her şey çok sıcaktır. Diğerleri bağnaz, gerici,kendi başına uydurulmuş laflar. Hiç kimse kendini Allah yerine koymasın. Hastalık, işlediğiniz herhangi bir günahın karşılığı değildir.

‘BAL BAŞLIBAŞINA İLAÇ’

-Hasta olduğunuz dönemde özel olarak yediğiniz, içtiğiniz bir şeyler oldu mu?

NS: İzmirliyim. Mutfağımız zeytinyağı ve ot üzerine kurgulanmış. Zeytinyağı, deniz ürünleri, ısırgan otu kullanırım. Isırgan otunu ve ıspanağı karıştırıp börek yaparız. Isırgan otu tohumun salataya koyarım. Yağını da kullanırım. Suya çam çırası atıyorum. Anadolu’da gördüğüm otacı denilen bitkiciler vardı. Balla karıştırılmış bir takım otlar yapıyorlardı. Bal zaten başlı başına bir ilaç.

-Arı sütü de tavsiye edilir.

NS: Evet. Kitabımda “Mutfağımda neler değişmeli” diye bir bölüm var. Korkmayın. Sevgiyle bu hastalığı yenebilirsiniz.

‘BİLGİ HAYAT KURTARIR’

-Pembe Hanım’ı anlatsanız biraz da

NS: İstanbul’da Pembe Hanım Kanserli Hastalarla ve Yakınlarıyla Dayanışma Derneği. Sorunlarınız ya da destek için gelebilirsiniz.

-Her türlü soruyu sorabilirler mi size?

NS: Kesinlikle.

-Sadece meme kanseri olanlar mı gelebiliyor derneğe?

NS: Her türlü kanser hastası ve yakınlarıyla dayanışma içindeyiz. Kanser hastalarının cinsel sorunları yokmuş gibi davranıyorlar. İstanbul’da her ay kemoterapi hastalarını ziyaret ediyoruz. Doktora sormadıkları soruları bize soruyorlar. Kanser hastası olmamız yakınlık sağlıyor. Moral veriyoruz. Yabancı hastalarla da konuşuyoruz. Kanser hastası kadınların eşiyle beraber psikolojik destek alması lazım. Bilgi hayat kurtaran bir şey, Yaşam kalitesi çok önemli.

Nevval Sevindi kim?

Yeni Yüzyıl Gazetesi’nde kadın-erkek ilişkileri, sosyal ve kültürel politikalar üzerine yazılar yazdı. Fethullah Gülen’le New York’ta ses getiren röportajlar yapan Sevindi, bu röportajları kitap olarak da yayınladı.

Sevindi kanser ve hasta hakları üzerine çalışmalar yapıyor. Bu konuda dernekler kuran Sevindi çalışmalarıyla Sağlık Bakanlığı’ndan ödül aldı.

13 kitabı var

Sevindi’nin aralarında Aşk Kapıyı Her Zaman Çalar, Kent ve Kültür, Ne kadar ilgi O Kadar Sevgi, Daha Fazla Özgürlük adlı kitaplarının yanı sıra yayınlanmış 13 kitabı bulunuyor.

Meme Kanseri

Akciğer kanserinden sonra görülme sıklığı en yüksek kanser türü. Her 8 kadından birinin hayatının belirli bir zamanında meme kanserine yakalanacağı söyleniyor. Kadın hastaların sayısı erkeklerden 100 kat fazla.

Erken teşhisin önemi

Meme kanseri yayılmadan önce tespit edilirse hasta yüzde 96 yaşam şansına sahip oluyor. Ama her yıl dünyada 44 binde bir kadın da meme kanserinden hayatını kaybediyor.

Riski arttıran faktörler

50 yaş üzerinde olmak. Yakın akrabalarından birinin meme kanseri olması. Adet görmeye 12 yaşından önce başlamak.Hiç gebe kalmamış olmak. Adetin 50 yaşından sonra da devam etmesi.

Son Spot:

“Bir kadın sadece ‘meme’ değildir. Eşim bana çok destek oldu. Bana çok aşık. Yıllarca bunu ispatladı.”

Pembe Hanım Derneği tel:05325150506

Nevval Sevindi-Habertürk

Helin Avşar Röportajı- 8 Ocak Pazar 2012

‘Bedenim kanser olabilir, ama ruhum değil’

O bir gazeteci…Bir yazar… Bir kanser savaşçısı… Kimden mi bahsediyorum? Kendisi de kanser olan ama hiçbir zaman yenilmeyen, çalışmalarıyla binlerce kişiye ulaşan Nevval Sevindi’den. Son haftaların en önemli gündem maddelerinden olan meme kanserini daha doğrusu kanseri, memelerini bu yüzden kaybeden Sevindi ile masaya yatırdık.

Helin Avşar-Habertürk

Sanırım aranızda kanserle tanışmayan yoktur. Direkt size bulaşmadıysa bile yakınlarınıza sızmıştır. Bugün kanserden bahsedeceğiz ama hikayemizin içinde umutsuzluğun, yenilmişliğin vazgeçmenin kırıntısına rastlamayacaksınız. Sizi meslektaşım Nevval Sevindi ile tanıştırmak istiyorum. O iki kez meme kanserine yakalandı. İkincide iki memesini aldırdı, ama kadınlığını, yaşama inancını, aşkı hiçbir zaman kaybetmedi. Bu mücadeleci ruh kemoterapi görürken köy köy Anadolu’yu dolaşıp adının anılması bile yasak olan hastalık konusunda binlerce kişiyi bilinçlendirdi. Dernekler kurdu, sempozyumlar düzenledi, orada yaptığı konuşmalar sayesinde hayat kurtardı.

-Kanser nasıl bir şey?

Nevval Sevindi (NS)-Hiç kolay değil, çünkü herhangi bir hastalık başınıza geldiğinde ameliyat ya da tedavi oluyorsunuz, bitiyor. “atlattım” diyorsunuz. Kanser böyle değil. Varlığını her zaman hissettiriyor. Bu yüzden kitabımın adını “Kanserle Yaşıyorum” koydum. “Başım ağrıdı. Acaba yine tümör mü çıktı?” diye her dakika düşünmek değil tabii ki, ama tekrar ettiğinde ne yapacağınızın bilincinde olmak gerekiyor. Kanserle yaşamak ya da hayatınızdan birinin kanser olması travmatik bir olaydır, çünkü ölüm duygusuyla burun buruna geliyorsunuz.

-Kendimden biliyorum. “Hayat çok güzel” diye düşünürken bir anda hastalığın getirdiği farklı duyguları yaşıyorsunuz..

NS: Damdan düşmeden anlamıyorsunuz. Teyzemi, anemi, halamı meme kanserinden kaybettim. Annem kanser olduktan 1,5 yıl sonra meme kanseri oldum. Kimseyi anlamadığımı anladım. Doktor “Kansersin. 48 saat sonra acil ameliyat olman gerekiyor. Göğüslerini alacağız” diye sıralıyor, ama hayatınızda nelerin değişeceğini, ruh halinizi anlatmıyor. Mesele sadece meme alma işi değil. Arkasında bir anne, eş, işkadını, bir gazeteci var. Bunlar göz ardı ediliyor. Aniden bir boşluğa düşüyorsunuz. Sadece hastasın. Hasta diye koydukları yerde kendinizi yapayalnız hissediyorsunuz.

-Öğrendiğinizde “Ben kanserim” diyebildiniz mi?

NS: Evet. Türkiye’ye de  söylettirebildim üstelik. Bulaşıcı sananlar var. Anadolu’ya konferans vermek için gittim.Kanser olanların evine arkadaşlarının gitmediğini, çocuklarını göndermediğini öğrendim. Yalnız bırakıp izole ediyorlar. Halbuki hastanın yaşama sevincini kaybetmemesi, dinlemesi, konuşması, psikolojik destek bulması gerekirken daha kötüsünün yapıldığını dehşetle gördüm.

‘BU BİR İNSANİ MESELE’

-O zaman doktorlar bu kadar ilgileniyor muydu konuyla?

NS: Hiç konuşmazlardı. Yapılması gerekeni söylerlerdi. Bitti… Tıbbi bir mesele olduğu düşünülürdü. Ama bu yanlış. Kanser sadece tıbbi bir mesele değil. Aynı zamanda insani bir mesele. Hastalar da nesne değil, insan.

-Psikolojinin ne kadar önemli olduğunu bilmiyorlardı belki o zaman?…

-NS: Hayır. Soru sorduğunuzda cevap vermezlerdi. “Sen doktor musun? Ne işine yarayacak? Sana ne?” derlerdi. Ya da doktor jargonuyla öyle bir cevap verirlerdi ki zaten anlama şansınız olmazdı. Doktor, Allah yerine konuluyordu. “Büyücü doktor” diyorum ben buna. Böyle bir doktor ve hasta modeli vardı. Bunu kabul etmedim. “Hasta olarak benim de haklarım taleplerim var. Bundan sonra nasıl bir hayat yaşayacağımı bilmek istiyorum” dedim. “Göğüslerin ne önemi var? elin kolun gibi kullandığın bir organ değil ki” dediler. “Siz kullanmıyor olabilirsiniz, ben kullanıyorum” dedim.

-Bunu size doktor mu söyledi?

-NS: O zaman birçok doktor böyle söyledi. Kemoterapi çok fazla bilinmiyordu. Onkolog da yoktu.

-Bahsettiğiniz dönemlerde zaten kanser bu kadar yaygın değildi.

NS:1980’li yılların ortalarında böyle davranılıyordu.

-Sinir olduğunuz bir doktor var mı o günlerden? Sonra karşısına çıktığınız mesela?

NS: Doktor hasta ilişkilerinden bahsettiğim için bana sinir olan doktor çok fazlaydı. Destek ve bitki tedavilerinden bahsettiğim zaman kızıyorlardı. Bunlar doktorların reddettiği şeylerdi. O zaman kızanların çoğu, şimdi bu konulara sıcak bakıyor. Buna seviniyorum tabii.   

-Hastaların bazıları kemoterapiye inanıyor, bazıları doğal yollarla tedavi oluyor. Elinizde olsa hangi yolu seçmek isterdiniz?

NS: Bizim seçme şansımız yoktu ama İsviçre’deki hastaların vardı. Ben bunu söyleyince bana kızıyorlardı. Oradaki doktorlar “onkoloji mi istiyorsunuz, yoksa alternatif tedavi mi?” diye sormakla yükümlüydü. Yine de bitkisel tedaviye cesaret edemezdim. Kemoterapiden sonra destek tedavisi olarak birçok bitkisel ürün kullandım.

-Göğüsleriniz alındı mı?

NS: İlkinde mücadele ettim, aldırmadım. 2009’da yeniden kanser oldum. Önce sol memeydi. 2009’da sağ da kanser oldu. Test sonucu kanserin genetik olduğu anlaşılınca bu riski alamayacağını söyledi doktor. Bu yüzden ikinci kanser birinciden daha travmatik oldu. Her şeye baştan başladık. Hem de bu sefer göğüslerimi kaybettim.

-Eşinizle neler yaşadınız?

NS: Bir kadın sadece “meme” değildir. Eşim bana çok destek oldu. Bana çok aşık. Yıllarca bunu ispatladı.

-Böyle bir kadına aşık olunmaz mı?

NS: Hep çok neşeliyimdir. Ameliyattan çıktıktan sonra bile ilk istediğim şey makyaj çantam oldu. Çekim için televizyondan gelmişler. Kız kardeşim perişan halde. Her gelen ona bakıyor, “vah vah… Hasta mısınız? Diyor. Kız kardeşim dedi ki “Bu ne rezalet! Hasta olan sensin.”

‘EŞİM BANA MÜTHİŞ BİR SEVGİYLE  SARILDI’

-Hastalık döneminde hayattan kopmamak gerekiyor, değil mi?

NS: Hayattan kopmak hastalığı tetikliyor. İlaç kadar içinizdeki enerji, güç, iman da çok önemli.

-Aşk da önemli mi?

NS: Kesinlikle. Yaşama sevincinin doruk noktası. Her şeyle savaşacak iyi hücreleri böyle üretebilirsiniz.

-Eşiniz hastalığınız öğrendiğinde ne dedi?  

NS: “Sen her halinle güzelsin” dedi. Sinirlendim. Güzelliğine düşkün biriyimdir. İnsanın göğüslerini kaybetmesi o kadar da güzel bir şey değil.

-Sonradan yaptırabilirsiniz ama.

NS: Serdar Eren gibi çok iyi bir doktorun elindeydim. Fakat sol tarafım daha önce radyoterapi gördüğü için sırtüstü yattığım halde patladı. Yeniden yapılması gerekti. Tabii bunlar çok büyük acılar.uzun süreçler gerektirdiği için ciddi olarak üzüldüm.

-Hayata çok bağlı olduğunuzu görüyorum. Kemoterapi sırasında kadınlar neler hissediyor?

NS: Size aşık bir kocanız varken bile çok zor. Bunları yalnız yaşayan insanlar da var. Anne kız birlikte kanser olanlar da. Kanserle karşılaştığınızda etrafınızdakilere rağmen kendinizi yalnız hissediyorsunuz. Çünkü onlar sağlıklı, ama siz hastasınız. “Neden benim başıma geldi?” diye içten içe düşünüyorsunuz. Kemoterapi çok ağır bir tedavi: kadınlığınıza ait saçınızı kaybediyorsunuz. Sürekli görüntü veriyordum. Dolayısıyla kuaförde çok zaman geçiren biriydim.Peruğuyla kuaföre giden ender hastalardan biriydim galiba. “Peruk Takan Kadınlar” diye bir filmin de kahramanı oldum.

-Perukla kuaföre gittiğinizde ne diyorlardı?

NS: Kuaförüm “Böyle başka müşterim yok. Kanser olanlar var ama onlar saçları olmadığı için üzülüp gelmediler” dedi. Televizyona çıkıp programı yapmaya devam ettim. “Nevval Hanım kemoterapi olanların hepsinin saçları döküldü.Sizin hiç dökülmedi. Çok güzel görünüyorsunuz” diyorlardı. Evin içinde de saçsız dolaşmazdım.

-Anladığım kadarıyla hiçbir zaman hayatı bırakmamışsınız. Güzelliğiniz de hep korumuşsunuz. Eşinizi kaybetme korkusu olabilir mi bir yandan?

NS: Hayır bırakmadım. Ben kendimi güzel görmeyi seviyorum. Ona da aşkının karşılığı olarak böyle bir hediye vermem gerekiyordu. O kadar aşık bir adamın darmadağınık bir kadın görmesi hoş olmazdı.

-Aklınızda kalan size söylediği güzel bir cümle var mı?

NS: Çok üzüldüğünü biliyorum. Sert görünür genelde ama acısını gösterdi, ağladı. “Önemli olan tek şey senin varlığın. Başka hiçbir şey benim için önemli değil. Her halinle güzelsin. Senin sadece ruhun bile kalsa benim için yeterli. Bedeninle ilgilenmiyorum” dedi. Müthiş bir sevgiyle sarıldı.

-Eşinizle ya da çevrenizdekilerle yaşadığınız trajikomik olaylar oldu mu?

NS: İkinci kez kanser olduğum dönemde bana dokunulmasından hoşlanmıyordum. Bunun organ kabıyla alakası vardı. Vücuduma yabancılaşmam söz konusu oldu.

-Bir takım felaketlerin aile bağlarını güçlendirdiğini düşünüyor musunuz?

NS: Evet, aileyi sevgiyi hatırlatıyor.

-Sevimsiz gelen hareketler oluyor mu o dönemde?

NS: oluyor tabii. İlk dönemde huzursuz ve aksi olduğunuz için yaşanıyor. Hastalığı geçirmiş ve bilen biri olarak beni yönlendirmeye çalışmaları da hoşuma gitmiyordu. Çünkü o anda istediğiniz bunlar değil. Sıcak bir sohbet benim için çok daha anlamlı.

-Çok fazla konferansa katılıyorsunuz, insanlarla iletişim kuruyorsunuz. Şu an kansere tepki nasıl?

NS: İlk kanser olduğumda Anadolu’ya gittim. Kemoterapi alırken yatmadım. Belgesel çekiyordum. Hafta sonlarında köy köy dolaşıp “Kanser nedir?” diye konferanslar veriyordum. Meme ve rahim kanserinin çok acımasız bir tarafı var. Köylerde göğüsleri ve rahimleri alınan kadınlar kocaları tarafından terk ediliyordu. Büyük şehirlerde de böyle şeyler oluyor, ama Anadolu’da erkekler aileleri tarafından eşlerini terk etmeleri için zorlanıyordu. “Sana yeni bir kadın almamız lazım” diyerek, o kadını hepten ölüme terk ediyorlardı.

Kanserle ilgili önyargıları ve erkeklerin bakış açısını kırmak için yaptığım çalışmalar işe yaradı, insanlar bilinçlendi.

Türkiye’yi hasta hakları konusunda dünyada temsil ettim. Fransa, Almanya, İsviçre gibi pek çok Avrupa ülkesinde çalıştık. Bunun içinde Filistin, mısır gibi Ortadoğu ülkeleri de var. En son Almanya’da Avrupa Birliği Kanser Günü vardı. Bu arada 2000’li yıllarda “Hasta Hakları Yasası” çıktı. Kanserin hastayı söylenmesi için çok mücadele ettim. Hastanın içindeki enerji ve bilgi harekete geçirilmeli. Kanser sevgiyi ve bilgiyi bir araya getirerek yenebileceğiniz bir hastalık. İrademize ihtiyacımız var.

-Kanser hastalarının yakınlarına ne önerirsiniz?

NS: Hasta olduğunu hissettirmemeliyiz. Yoksa insan hasta psikolojisine girer, pasifliğe alışır. Hastalık da hayatın gerçeklerinden biri. Hastaların da “Bu gerçeği kabul ediyorum ve elbette sevdiklerime ihtiyacım var ama bana farklı davranmalarını istemiyorum” demeleri lazım. Mesela yatakta kek yapardım. Bana bakması gerekenler yaptığım keki yedi.

-Bugüne kadar kaç sempozyum düzenlediniz?

NS:  Anadolu’da 7 dernek kurdum. İstanbul’da da Boşnak büyükannem adına Pembe Hanım Derneği’ni. Kurdum.

-İlginizi çeken olaylar oldu mu?

NS: Bir kadın “Nevval Hanım iyi ki burada konferans verdiniz. Aklımın ucundan geçmezdi mamografi çektirmek. Söyledikleriniz etkilendim ve ertesi gün mamografiye gittim. Başlangıç düzeyinde kanser tespit ettiler. Siz olmasanız ölebilirdim” dedi. Bu durum çok sevindirici tabii. Bir insanın hayatını değiştirecek bir karar vermesini bir saatlik bir konferansla sağlayabilirsiniz.

-Yıllar önce gazetede yazmaya karar verdiniz. Şimdi sempozyumlar düzenliyorsunuz. Belki binlerce kişinin hayatını kurtarıyorsunuz.

NS: Toplumsal bir bakış açım var. Kanser olduğumda bunun bireysel bir sorun olmadığını algıladım. “Bu hastalık bana geldiyse başka insanlara yardımcı olmak gibi bir görev de getiriyor” diye düşündüm. Hepimizin bir misyonu var, farkında olmasak da binlerce insanı etkiliyor. “iyilik başkası için yapılan bir şey değildir” derim hep. O iyilik bizi de iyi ediyor. Bana ettikleri duanın beni iyileştirdiğini biliyorum. “Biz ne yapalım?” diye sorduklarında “Benim yaptıklarımı yapn” diyorum.

Hiç yol yordam bilmeyenler, korkanlar var. Bir kadının kanserden midesi alınmış, haberi yok. Etrafındakiler biliyor. Hastanede Mavi Melekler’le program yaptım.

‘ACIYI BAŞKASINA FATURA ETMEK GEREKMİYOR’

-Eşiniz size “O kadar şey yaşadın, bu kadar güzelsin, ne oluyor sana” diyor mu?

NS: İkinci kez kanser olduktan sonra biri bana “Ameliyat oldun, kemoterapi oldun.Kansersin diye üzülerek geliyoruz. Her defasında daha da güzelleşmiş oluyorsun. Estetik ameliyat olup bize numara mı yapıyorsun?” dedi. Bir kadın da Hürriyet’te “Onun ki gerçek kanser değil. Olsa bu kadar gülemezdi” diye yazmış. Çok acı çekmek insanın suratının asık olmasını, o acıyı başkasına fatura etmeyi gerektirmiyor. Çok acı çektim diye kendinizi acındırmak zavallılıktır. Ruhunuzu kanser ediyorsunuz. Bedenim kanser olabilir, ama ruhum değil.

-Kanser olduğunuzda ruhunuzu temizlemek adına yaptığınız bir takım çalışmalar var mıydı?

NS: Kitabıma attığım başlıklarda Mevlana’nın sözlerinden alıntılar var”Yüreğimin özünde başka yarınlar var” sözünü kapak başlığıma koydum. İmanımı geliştirmek, Sufi yollara yakın hissetmek, Allaha yakınlaşmamı sağladı. Kendini mümin bilenlerin bile söylediği çok yanlış bir şey vardı. “Kim bilir neler yaptı da başına bu geldi.” İslamiyet’in içinde böyle bir şey yok. Hastalık verilmiş nasiptir, imtihandır. Allah sadece sevdiği kullarına verir. HZ. Mevlana da kanserden ölmüş. İslamiyet’te hastalıkla ilgili söylenen her şey çok sıcaktır. Diğerleri bağnaz, gerici,kendi başına uydurulmuş laflar. Hiç kimse kendini Allah yerine koymasın. Hastalık, işlediğiniz herhangi bir günahın karşılığı değildir.

‘BAL BAŞLIBAŞINA İLAÇ’

-Hasta olduğunuz dönemde özel olarak yediğiniz, içtiğiniz bir şeyler oldu mu?

NS: İzmirliyim. Mutfağımız zeytinyağı ve ot üzerine kurgulanmış. Zeytinyağı, deniz ürünleri, ısırgan otu kullanırım. Isırgan otunu ve ıspanağı karıştırıp börek yaparız. Isırgan otu tohumun salataya koyarım. Yağını da kullanırım. Suya çam çırası atıyorum. Anadolu’da gördüğüm otacı denilen bitkiciler vardı. Balla karıştırılmış bir takım otlar yapıyorlardı. Bal zaten başlı başına bir ilaç.

-Arı sütü de tavsiye edilir.

NS: Evet. Kitabımda “Mutfağımda neler değişmeli” diye bir bölüm var. Korkmayın. Sevgiyle bu hastalığı yenebilirsiniz.

‘BİLGİ HAYAT KURTARIR’

-Pembe Hanım’ı anlatsanız biraz da

NS: İstanbul’da Pembe Hanım Kanserli Hastalarla ve Yakınlarıyla Dayanışma Derneği. Sorunlarınız ya da destek için gelebilirsiniz.

-Her türlü soruyu sorabilirler mi size?

NS: Kesinlikle.

-Sadece meme kanseri olanlar mı gelebiliyor derneğe?

NS: Her türlü kanser hastası ve yakınlarıyla dayanışma içindeyiz. Kanser hastalarının cinsel sorunları yokmuş gibi davranıyorlar. İstanbul’da her ay kemoterapi hastalarını ziyaret ediyoruz. Doktora sormadıkları soruları bize soruyorlar. Kanser hastası olmamız yakınlık sağlıyor. Moral veriyoruz. Yabancı hastalarla da konuşuyoruz. Kanser hastası kadınların eşiyle beraber psikolojik destek alması lazım. Bilgi hayat kurtaran bir şey, Yaşam kalitesi çok önemli.

Nevval Sevindi kim?

Yeni Yüzyıl Gazetesi’nde kadın-erkek ilişkileri, sosyal ve kültürel politikalar üzerine yazılar yazdı. Fethullah Gülen’le New York’ta ses getiren röportajlar yapan Sevindi, bu röportajları kitap olarak da yayınladı.

Sevindi kanser ve hasta hakları üzerine çalışmalar yapıyor. Bu konuda dernekler kuran Sevindi çalışmalarıyla Sağlık Bakanlığı’ndan ödül aldı.

13 kitabı var

Sevindi’nin aralarında Aşk Kapıyı Her Zaman Çalar, Kent ve Kültür, Ne kadar ilgi O Kadar Sevgi, Daha Fazla Özgürlük adlı kitaplarının yanı sıra yayınlanmış 13 kitabı bulunuyor.

Meme Kanseri

Akciğer kanserinden sonra görülme sıklığı en yüksek kanser türü. Her 8 kadından birinin hayatının belirli bir zamanında meme kanserine yakalanacağı söyleniyor. Kadın hastaların sayısı erkeklerden 100 kat fazla.

Erken teşhisin önemi

Meme kanseri yayılmadan önce tespit edilirse hasta yüzde 96 yaşam şansına sahip oluyor. Ama her yıl dünyada 44 binde bir kadın da meme kanserinden hayatını kaybediyor.

Riski arttıran faktörler

50 yaş üzerinde olmak. Yakın akrabalarından birinin meme kanseri olması. Adet görmeye 12 yaşından önce başlamak.Hiç gebe kalmamış olmak. Adetin 50 yaşından sonra da devam etmesi.

Son Spot:

“Bir kadın sadece ‘meme’ değildir. Eşim bana çok destek oldu. Bana çok aşık. Yıllarca bunu ispatladı.”

Zaman Britanya’da yayınlanan söyleşi:   Zaman hükmünü eda edip süreç kendi içinde tamamlanınca da çoğu zaman o etiketler yer değiştiriverir. Çünkü zaman ya sarıp sarmalamış, derleyip toparlamıştır ya da tozu dumana katmıştır. Sonuçta çoğu zaman varılan hükümler yer değiştirmiştir; ‘iyi’, ‘kötü’ olmuştur, ‘kötü’ de ‘iyi’.

Yaradılışımızda geleceği görebilme yetisi olmadığı için zamana ihtiyacımız olduğu kesin. Bu gerçek ışığında, olayları, sakin hallerini bozmadan yaşayan insanlar vardır ve kendi hayatımıza dikkatli gözlerle bakarsak böyle insanları mutlaka görürüz. Aynı zamanda antropolog olan gazeteci yazar Nevval Sevindi benim için tam da böyle bir örnek.

O, hayatından nezaketi, yüzünden tebessümü hiç eksik etmeden, yaşadıklarının ve yaşayacaklarının bir imtihan olduğu şuuru içinde, 1998’den beri kanser gibi önemli bir sağlık sorunuyla mücadele ediyor. Üstelik yaşamakta olduğu sürece ‘kötü’ etiketini yapıştırmadan, sükunetini koruyarak. Nevval Sevindi ile hastalığını ve hastalık sonrası hayatını konuştuk.

1998 yılında kanser teşhisi ile tedavi gördünüz, 11 yıl aradan sonra 2009 yılında rahatsızlığınız maalesef nüksetti. Tatsız bir konu ama bunu konuşuyor olmak biliyorum ki sizi çok da rahatsız etmiyor. Bilakis yaşadığınız süreçle ilgili bilgi ve tecrübelerinizi paylaşmak ihtiyacı içindesiniz. İnsanlara kanseri anlatıp onları bilgilendirmek için söyleşi, sohbet ve konferanslara katılıyorsunuz, bir dernek dahi kurdunuz. Bu bakımdan rahatlıkla sorabiliyorum nasıl bir süreçten geçtiniz ve şu anda nasılsınız?

Hiç kolay geçmedi. İkinci kez kanser duygusunu yaşamak, ikinci kez tedavilerden ve zor ameliyatlardan geçmek, beş kez narkoz almak kolay değil. Hatta travmatik! Ancak önemli olan bütün bu zorlukları bir imtihan diye düşünüp bundan da geçeceğinize iman etmeniz ve gerekenleri yapmaya odaklanmanız. İlk bir kaç ay depresif olmanız, dalgalanmanız insan olduğunuz için çok normal. Sonra toparlanmak ve kabullenmek gerekiyor. Daha sonra da eylem planını devreye sokmak ve sonuç aldıktan sonra yeniden hastaların karşısına geçip “Umutsuz olmayın! Her zaman başarabilirsiniz” demeye devam etmek insana güç veriyor, şevk veriyor. Şimdi çok şükür iyiyim.

Bir röportajınızda denk geldim “eski bir sevgili ile ikinci kez karşılaşmak” olarak yorumlamışsınız durumunuzu. Her iki karşılaşmada psikolojik tepkileriniz aynı mıydı?

İlk karşılaşmamda “bu yenebileceğim bir sorun, projelendirir başarırım” dedim. Sonra da hızla her şeyi planladım. Devamında kimsesiz olan kanser hastalarına dönüp onlarla örgütlenmeyle ilgili tecrübelerimi paylaştım. İkinci karşılaşma daha travmatik elbette. Yeniden her şeyi baştan yaşamak ve bu enerjiyi bulacağınıza dair kuşkular duymanız söz konusu. Üstelik sorun sadece ben değildim, maalesef annem ve babam da kanser olmuştu ve ikinci süreci onlara hissettirmeden yaşamaya çalışırken onları bir yıl göremedim ve hep yalan söylemek zorunda kaldım. Dramatik günler geçirdim. Depresif olduğum üç dört ayı atlatmak hiç de kolay değildi. Ayrıca organ kaybım vardı. Memelerim, rahim ve yumurtalıklar alındı tehlikedeyim diye. Buna hep karşı çıkmıştım ama doktoruma güvenip onayladım. Duygusal olarak çok zorlandım ama Allah’a imanım, O’na teslimiyetim, akıl ve bilgi hepsini çözdü sonunda.

İkinci rahatsızlığınızın öncesinde aktif siyasete girme teşebbüsünüz oldu, bu arada doktor kontrolleriniz devam ediyordu. O şartlarda 2008′deki Demokrat Parti 9. Olağan Büyük Kongresi’nde Genel Başkanlığa adaylığınızı koydunuz ama ipi Süleyman Soylu göğüsledi. Şayet kazanan siz olsaydınız nasıl bir siyasetçi ve lider profili ile karşılaşacaktık, bugün dönüp baktığınızda bu teşebbüsünüze pişman mısınız?

Aktif siyasete öneri üzerine ve davetle girdim, pek de sıcak baktığım bir konu değildi. Yoksa çok teklif aldığım ama güven duymadığım bir alandı. Genel başkanlık yarışına ilk girdiğimde Tansu Çiller’e gidip danıştım ve bu o günün Milliyet gazetesinde birinci sayfadan haber oldu. Sayın Çiller, Soylu’yu desteklediğini ve siyasi partilerin ayak işlerinde entellektüel birinin zorlanacağını, bunun için zaman gerektiğini ve benım de desteklememi istedi. Ben de Soylu’ya bu nedenle destek verdim. Hiç tanımadığım bir zattı. Kongreyi benim de desteğimle kazandı, genel başkan yardımcısı oldum. Maalesef Soylu’yu birlikte görev yaparken tanıma fırsatı buldum ve son derece başarısız bir başkan olduğunu düşündüm. Bütün genel başkan yardımcıları kendine üç yardımcı almışken bu konuda bir tek bana izin verilmedi! Güven duymadığım zeminin çok kaygan ve güvensizlik sözcüğüne bile rahmet okutacak bir yapıda olduğunu yaşamak bana çok ağır geldi ama sonuna kadar çarpışarak çekildim. Her şeyim engellendi. Başkanlık konuşmamda delegeleri zorla dışarı çıkardılar, mikrofonun sesini kıstılar ve bana oturacak yer vermediler de bir sehpanın camında oturdum. Maddi manevi zarar gördüm. Pişmanlık duyuyorum gerçekten. Eğer destek bulabilseydim ki; Türkiye’nin en önemli isimleriyle konuştum ve demokratik renklilik adına destek istedim. Maalesef, “Başkan ol sonra destekleyelim.” gibi şahane bir Türk önsezisi var! Sen güçlü ol sonra biz biat ederiz yani. Eğer başkan olsaydım çok demokratik, paylaşımcı bir başkanlık ve yönetim kurmak, toplumun siyaset yapmak isteyen kesimleriyle kucaklaşarak binlerce insanı siyasete davet etmek ve üye kampanyaları yapmaktı hedefim. Eski moda siyasi düşünce ve tavırlar, gayri ahlaki yapı ve sadece kendi adamıma güvenirim diyen yaşlı ekipler her şeyi engelliyordu. Bense her kesimin siyasete girmesini sağlayarak daha demokratik ve renkli bir meclis olması gerektiğini savunuyorum. Liderlik, hedef koyma ve yol gösterme sanatıdır. Demokrasi daha fazla özgürlük ve daha iyi bir hayat için her zaman mücadele edebilme gücüdür. Bunlar iyidir, çünkü bir ulusun geçirdiği aşamaları temsil eder.

Ben yeni bir lider tipi, rol model olmak istedim. Kendimi, “Türküm, müslümanım, modernim.” şeklinde tanımlıyorum. Var olan kimliğim tam bir Türkiye sentezi. Ayrıca siyasete nezaketi, insana değer veren bir anlayışı getirmek istedim. Ayrıca kararsızların, kararsızlar içinde de kadınlar ve gençlerin oylarını hedefledim. Sivil toplumculuktan, entellektüel camiadan geliyorum, siyaseti kıyasıya eleştirdim ve eleştirmeye de devam edeceğim. Türkiye’de politika üreten tek parti Ak Parti. Diğer partilerse AKP’nin politikalarına karşı çıkmayı politika üretmek zannediyorlar.

Kanser rahatsızlığınızın nüksetmesi, siyasete tekrar girme teşebbüsünüzden sonrasına denk geliyor. Siyaset sahnesi, liderlik kavgası, parti içi çekişmeler… O zorlu süreçte kendinize fazla yüklenmiş olabilir misiniz, o günleri düşündükçe kendinize kızdığınız oluyor mu?

Zaman zaman… Küçük bir ekip ve bütçeyle, ihanetlerle tek başına mücadele gücümü Allah Verdi elbette.

Yaşam azmi ile dolu, mücadeleci ve aynı zamanda hayata karşı çok pozitif ve sakin bir duruşunuz var. Bir söyleşinizde kanser için “gönül gözümün pasını siliyordu” ve “zihnimi parlatıyordu” demişsiniz. Bu bakış açısını yakalamak kolay olmasa gerek, bu kadar pozitif olmayı nasıl başarıyorsunuz?

Ben ortaokuldayken kısmet olmuş Konya’da Mevlana’yı ziyaret etmiştim. Annem de bana “ bak sana bu küçük yaşta kısmet oldu bana olmadı” demişti. Bende Hz. Mevlana ve Şems aşkı çok küçük yaşlarda başladı ama yeniden keşfim ve sevgimin kocaman bir kütüphaneye dönüşmesi 1995’ten sonra oldu. Birçok köşe yazısı yazdım ve konferanslar verdim Mevlana Hazretleriyle ilgili. Köklerimden gelen sufliliği kal dilinden hal diline çevirmeye uğraşırken kanser geldi ve gönlümün pasını silmeye vesile oldu. Yeni bir kapı açabilir hastalıklar, felaketler sizi korkutmasın derim her zaman.

Zihinsel olarak da kalbi durumumu destekleyen bir yapıda kurguladım kanserle mücadeleyi; bu bir proje ve ben bu projeyi sonuna kadar götürecek ve tamamlayacak güçteyim diye. Kemoterapi olurken hiçbir şey yapamazsın dediler, ben belgesel çektim ve kafamda peruk, her hafta televizyona çıkıp sunuculuk yaptım. Hafta sonları da Anadolu’yu dolaşarak binlerce kilometre yol kat ettim, binlerce insana ulaştım, onlara kanserle ilgili bilgilerimi aktardım. Sorularına cevap verdim.

İyilik başkalarına değil; kendimize yaptığımız bir hizmettir. Ben de çok şey öğrendim ve binlerce dua ile her gün temizlendim, dayanışma sağladım, sevgi birliği oluşturdum. Çok sevildiğimi gördüm ki bu çok iyi geldi.

Kanser ve benzeri hastalığı olanlar en yakınlarından, en çok ne duymak isterler ya da en çok neyi duymamalılar?

Hastanın en çok duymak istediği, ben her zaman senin yanında olacağım, sözüdür. Güzel veya çirkin olman, iyi veya kötü halde olman bunu değiştirmeyecek. Hiç duymak istemediği söz ise: Ben çok zayıfım sana layık olamam, yirmi yılı unut, ben gidiyorum. Sana destek olamam.

Bu arada “Pembe Hanım Kanserli Hastalar Dayanışma Derneği’’ni kurdunuz. Derneği kurma amacınız ve hedeflerinizden bahseder misiniz?

İki ameliyat arası kurdum derneği. Boşnak büyük annem adına kurdum ki hem Bosna soykırımı unutulmasın hem de kanserli hastaların sadece Anadolu’da değil İstanbul’da da sahipsiz olmadıkları bilinsin. Örneğin ilk olarak hastanelerde kemoterapi ziyaretlerini başlattık. Her ay bir merkezi ziyaret ediyoruz. Canı sıkkın hasta veya yakınlarıyla, kanseri yenmiş üyelerle sohbet ediyoruz, kitap imzalıyorum veya su içmeleri gerektiği gibi basit bilgileri anlatıyorum. Hemşireye söyleyemediği dertleri hasta bizimle paylaşıyor. Doktordan alamadığı bilgiyi ona ulaştırıyoruz. En önemli sorun bilgiye ulaşmak. Önceliğimiz doğru bilgiye ulaşmayı sağlamak, terapiler, dernekler arası kardeşlik etkinlikleri ve uluslararası konferanslarda hasta haklarını, gelişmeleri takip etmek. Ülkemizde hasta hakları yasası olmakla beraber tam olarak uygulandığı söylenemez. Örneğin doktordan bilgi almak, soru sormak hala ciddi bir sorun hasta açısından.

Dernek tipi yapılanmalar neden önemsenmeli, bu konuda ülkemizdeki durum nedir?

Ülkemizde ilk kanser dernekleri doktorlar tarafından kurulmuş ve doktor ağırlıklı. 1998’de bile hasta dernekleri çok azdı ve hasta hakları kanunumuz yoktu. Doktor hasta ilişkileri hiyerarşik bir ast-üst ilişkisi çerçevesindeydi. Çavuş durumunda olan hasta da sadece emirleri dinliyor maddi veya manevi hiçbir ihtiyacından söz edemiyordu. Doktorluk insanı merkeze alan ve insanın hayatını emanet alan bir meslek, insanı sevmeden yapılacak bir meslek değil ama üniversite sistemimizin sakatlığından dolayı tıbbiyeye istemeden giren öğrenciler de var. Bizde gönüllülük bilinmiyor, hayırseverlik yapılıyor daha çok. Yoksul hastalara giyecek, yiyecek, ilaç temini elbette önemli ama hastanın bireysel dayanışmayı öğrenmesi ve özgüven geliştirmesi sağlanmıyor. Hiç para almadan gönüllü çalışmak, fedakârlık, ev hizmeti önemlidir. Bunu öğrenmek zorunda toplumumuz. Devlete sırtını dayayan hiç bir kurum sivil değildir. Bu Avrupa’da da böyledir. Devlet STK işlerine karışmamalıdır, sadece destek olmalıdır. STK destekleri, belediye veya devletten sağlanmıyor ülkemizde. Batı’da yaygın olan destekler özerk konumlar için karşılıksız yapılır. Çünkü siyaset bulaşamaz sivil iradeye. Kimsenin hastaları kullanmasına izin verilemez. 1998’den bu yana bazı gelişmeler olduğu kesin ancak daha alınacak uzun bir yol var.

Dernek olarak, yurtdışındaki, özellikle Avrupa ülkelerindeki kansere yakalanmış vatandaşlarımızla ilgili çalışmalar içindesiniz, ne gibi sonuçlara vardınız ?

Avrupa’da yaşayan Türkler kanser konusunda bilgili değil, kendilerini bilgilendirecek ortak dernekleri de çok az. Almanya’da bu konuda verdiğim konferansta hayretle kadınların rahimlerinin alındığını fark ettim. Bu vakanın çok büyük çoğunlukta ve her yaş grubundan olması şaşırtıcıydı. Meğer kadınlarımız genelde dil bilmediğinden ve hasta haklarından habersiz oldukları için her ameliyattan bir tane yaparak ihtisas tamamlayan Alman doktorlar rahim ameliyatlarını bizim kadınlar üstünden tamamlamış!

Kansere dair yanlış inanışlar çoktu. Şu anda Brüksel’de böyle bir proje için çalışıyoruz. Avrupa’daki Türk toplumuna kanser konulu bilinçlendirme çalışması acilen başlamalıdır. Avrupa’da yabancı olmanız nasıl tedavi olacağınızı belirliyor, hatta suistimal edilebiliyorsunuz . Paralı yabancı hasta ile ülkedeki göçmen çok fark ediyor. Türklerin yasaları bilmedikleri için şikayetçi olmamaları en büyük etken elbette.

Avrupa’da “ yabancı” olmak, hasta doktor ilişkisinde doktorların önceliklerini etkileyebiliyor mu?

Çoğunlukla evet. Dil sorunu da etkili oluyor, doktor ‘uğraşamam’ deme seviyesine geliyor.

Başka ülkelerde kanserin tedavi sureci, tedavi yöntemleri veya doktorların bakış açısında Türkiye’ye kıyasla bir farklılık var mı?

Ben ilk mücadeleye başladığımda doktorlar hastaya kanser olduğunu söylememekte direniyordu. Ünlü bir profesörümüz bana: Türk milleti duygusaldır bunu kaldıramaz, söylenmez, dedi. Ben de Türkler, Amerikalılardan ya da Avrupalılardan daha zayıf ya da geri zekalı değil, asla! dedim. ABD’deki doktorların da bir dönem böyle düşündüğünü ve hastaya kanser olduğunu söylemediklerini, 1960’ta yasa çıkınca söylemek zorunda kaldıklarını ve hastaların bunu kabullendiğini anlattım. Hasta haklarındaki en önemli etik konulardan biri hastaya hastalığını söylemek. Çünkü kanser başka bir hastalığa benzemiyor sizin içinizdeki güce, inanca ve enerjiye ihtiyacı var. Bu ilaç kadar önemlidir. Ciddi fark şurada: Bizde doktorlar ne tedavi planladıklarını söylemiyor, hasta ile paylaşmıyor ve hasta bunların yan etkilerinden habersiz! Sonuç: Yaşam kalitesi düşmüş hayatlar. Psikolojik destek tüm ülkelerde çok az maalesef.

Avrupa’da durum nasıl?

“Nüks” dediğimiz, halkın “yayılma” diye anlattığı durum, Türkiye’de ele alınmıyor ve nükslüler neredeyse ölüme terkediliyor. Zaten terminal dönem hastaları için bakım merkezleri de yok. Terminal dönemi hastaları acil servislerde yapayalnız ve perişan, daha kötüsü kabul edilmiyorlar. Çünkü ölümler hastane performansını etkiliyor. Doktorların performansı da yaptığı ameliyat sayısına göre belirleniyor. Hasta hakları, kurulları var ama işliyor mu dersiniz, çok zayıf!

Avrupa’daki vatandaşlarımız sağlık konusunda ne gibi haklara sahip, neler yapılmalı, son olarak bu konudaki tavsiyelerinizi alabilir miyiz?

Avrupa’da hasta hakları çok geniş yasal zemine sahip. Bu hakların okunması, küçük bir broşür haline getirilmesi ve sokaktaki insanlara belli eğitimlerle anlatılması şart. İlaca ulaşmak gelir istiyor. Avrupa’da ekonomik kriz nedeniyle birçok ilaçta kesinti yapıldı ama onay almış ilaçlar AB’nin her yerinde kabul ediliyor. Bu, tedavide hız sağlıyor. Bizde onaylanmış ve kullanılan ilacı bakanlık tekrar onaylamak istiyor ve hastalar ilaca ulaşamıyor. Parası olan getirtiyor bir şekilde. Çok pahalıya patlıyor elbette. Yurt dışındaki Türkler, acilen kanser ve hasta hakları konusunda bilgilenmeli, psikolojik destek almalı. Onlara konuyu Türkçe anlatabilecek etkinlikler düzenlenmeli, yayınlar yapılmalı. Yapacak çok iş var. Ben yıllardır uluslararası çalışıyorum ve konunun birçok detayına vakıfım. Kanser ırk, kültür, din ayrımı yapmıyor. Bu çalışmalara herkes dahil edilmelidir.   ]]> http://www.nevvalsevindi.com/yeni/%e2%80%9cgonul-gozumun-pasi-siliniyor%e2%80%9d/feed/ 0