1997′DE İRAN’DA SEÇİMLERE GAZETECİ GÖNDERMEYEN TÜRK BASINI

Haziran 15 2003Yorum Yok Kategori: Kültür-Antropoloji

Medya o zamanlar İran’ı izlemeye değer bulmuyor ve haberleri Batı üzerinden kopyalıyordu. Bu gün de turistik gezi yapar gibi ilk kez İran ve Doğu görenler gönderiliyor popüler habere. Neyse “doğu seferi” adı altında aydınlarımız komşularını ilk kez merak etti. Yıllar sonra yaş kemale erince komşuların, doğunun önemi anlaşıldı Türk aydınları tarafından.Bu olumlu gelişmeden çok memnunum. Bu kendini tanımada ciddi bir adım olabilir .
1997′de çok konuşulan İran yazı dizimi bugüne de ışık tutacağından yeniden size iletiyorum.
“Eğlenmenin ve insani ilişki kurmanın İslam adına cezalandırıldığı bir ülkede sadece molla vaazıyla yaşamanın insanı yaşama sevincinden alıkoyduğunu anlatıyorlardı bana.Gençler farklı düşünüyor,yaşamak ve gülmek istiyorlardı. Kadınlar ise zararlı yaratıklar olarak görülmekten bıkmışlardı.Biraz özgürlük istiyorlardı. Bütün arabaların camlarına, önlerine Khatemi posterleri yapıştıranlar bu dileklerine karşılık bekliyorlardı. Din uleması olan mollalar bile yapılanların ayıp olduğunu abartıldığını söylüyordu.Seçim konuşmaları sırasında dört adayın da ortak sloganı kadınlara ve gençlere daha fazla hak arıyacağız, yasal olmayan özel hayata müdahalelere izin vermeyeceğiz oldu.” (yeniyüzyıl)

p>Tahran’da siyasi konuşmalarda ben Khatemi’nin kazanacağına inandığımı söylediğim zaman herkes oyunu Khatemi’ye vereceğini ama kazananın Natık Nuri olacağına inandıklarını belirttiyorlardı.Türkiye’ye geldim ve ayni yorumu yaptım yine herkes bana Natık Nuri’nin kazanacağını Khatemi’ye izin verilmeyeceğini söyledi. Ben de çenemi kıstım işin doğrusu ama inancımı yitirmedim.
Neden ben bu karara varmıştım?Çünkü konuştuğum bir çok kesimden insan 18 yıldır bu rejimde boğulduklarını ifade ediyordu.Özel yaşamlarına her an müdahale edilmesinden,kanunsuzluktan, bürokrasiden ve keyfi davranışlardan bezdiklerini söylüyorlardı.

Khatemi seçim konuşmalarında şunları söyledi:
_Kadınlar isteklerini mantıklı bir şekilde açıklayabilmeli ve bunun takipçisi olmalılar
-Dini inançları dar ve karanlık bir yerde tutamayız,o zaman aydınlarla halk birbirinden kopar.Halk bilgisiz kalır.
-Siyasi nedenlerle İran’dan çıkmış olan vatandaşların sorunları yasayla varsa tamam ama şahıslarla sorunumuz yoktur.Bu işler kişisel değildir,hukukla ilgilidir.
-Kanuna karşı gelenler anarşi doğurarak toplumun sağlığını bozuyor bununla yüzleşmek zorundayız.
-Kadınların rolunün iyileştirilmesinde özel sektörün rolü arttırılmalı devletin rolü kısıtlanmalıdır.
-Kadınlar hakkındaki kanunlar eksik bile olsa uygulanması,onların hakların koruyan yasalar çıkarılması hiç olmamasından iyidir.Medeni bir toplumda hukuk devleti devletin ya da özel sektörün zorbalığını önler.Kanundan kaçışın İran’da eski kökleri vardır bizde hukuktan hoşlanmıyorlar.Ama medeni bir toplum hem kadın hem erkek için önemlidir.Kadınlar daha iyi eğitim görmeliler, kültür, spor, ekonomi ve bilimsel çalışmalarda öne çıkmaları sağlanmalı.Bu sene Meclis’ten bir çok kanun geçirildi bu konularda.
-Cumhurbaşkanı her şeyi yapamaz kurumlar ve düzen olmalı
Khatemi’nin vurgulamak istediği Veli Asri Müslümünü Cihan Hamanei ;yani tüm dünya müslümanlarının yol göstericisi, fetva vererek kanunun üstüne çıkıyor ve onun dediği oluyor. Dolaylı olarak bunu eleştiriyor ve buna karşı çıkıyor.Partilerin serbest kalmasını savunuyor ve silahlı mücadele önermedikçe herkesin serbestçe fikir düzeyinde tartışması gerektiğini söylüyor ve yeni partiler fikrini destekliyordu.
Khatemi’yi öven konuşmaları yapanlar hem aydın kesimden, hem halkdan.Çünkü İran dünyada yerini almak istiyor,kapalı yaşamdan bıkmış.İran’ın Lübnan’a,Suriye’ye,Filistin’e ya da Tacikistan’a para yağdırmasından hiç hoşlanmıyorlar.Bizim paramızı oraya buraya dağıtıyorlar diyorlardı.Enflasyon insanları bunaltmış.
Khatemi otobüsle seçim turu yaptı.gerçek anlamda tüm ülkeyi gezerek seçim propogandası yapan,otobüsle halka ulaşarak onlara mesajlarını doğrudan iletti.Khatemi mantıklı ve aydın konuşmalarıyla gönülleri çeldi.Sürekli İslamiyi İran yerine Halkı İran diyerek önemli bir ayrım yaptı.Babası da çok açık,aydın ve özgürlükçü biri olan Khatemi sosyal adaleti sağlayacağını vaad etti.
Hepsinden önemlisi Khatemi insanlara özel yaşamlarını ve özgürlüklerini geri vereceğini belirtti.Kimseye zorla bir şey yaptıramazsınız diyen ve uydu yayınların izlenmesinde sakınca görmeyen Khatemi modernizmin, globalleşmenin ve insan haklarının gelecekte dünyayı belirleyeceğini bir kez daha kanıtladı. İran İslami ve şeriat yasalarıyla kalıplaştırılmış toplum modelini patlayan dikiş yerlerinden söküyor.

Yorumunuzu Paylaşın